Waar kunnen we je mee helpen?

Ben je naar iets specifieks op zoek? Vul hieronder je zoekterm in en we helpen je graag verder.

5 vragen aan
Innoveren

Van der Leeuw ziet innovatie als bordspel: ‘De ene ronde ga je vooruit, de volgende zit je in de gevangenis’

Kopieer de link
Link gekopieerd naar klembord
Vrouw plakt post-it op poster

Innovatie begint bij het bepalen van het probleem, vindt Wilma van der Leeuw. Zij is programmamanager bij het Conforte Innovatielab, dat is opgezet door Conforte, de vereniging van zorgorganisaties in de regio Rotterdam. Het Innovatielab is een kennisplatform om zorgorganisaties met tools en ondersteuning te helpen innoveren. ActiZ stelt 5 vragen aan Wilma van der Leeuw over het Innovatielab.

1

Wat is het doel van het Conforte Innovatielab?

‘Ons motto is: meer en betere zorg leveren met dezelfde inzet door te innoveren. We zijn een kennisplatform en bieden diverse tools aan die zorgorganisaties helpen met innovatie aan de slag te gaan. Denk aan handboeken die bepaalde innovatieprocessen uitleggen of tools voor het opzetten en uitvoeren van een experiment.’

‘Bij het Innovatielab zijn twaalf organisaties aangesloten uit de regio Rotterdam. Wij willen uiteindelijk dat zij zelf gaan innoveren. Wij dagen ze uit om een nieuwe mindset te creëren. Daarvoor laten wij de zorgorganisaties inzien dat zorgprofessionals elke dag al bezig zijn met verbeteren, én dus innoveren. Zo zetten we de zorgprofessional in hun kracht. Uiteindelijk is het aan hen om innovatie in de organisatie ook echt verder te brengen.'

2

Hoe gaat het innoveren bij de zorgorganisaties?

‘Dat verschilt heel erg per organisatie. Bij het Innovatielab werken we met een werkgroep die gezamenlijk de doelstellingen en activiteiten van het lab bepaalt. In die werkgroep zit één afgevaardigde van elke zorgorganisatie. De ene afgevaardigde is fulltime bezig met innovatie. Een ander krijgt er een dag voor vrij naast hun gewone werk.’

‘We zien dat grote organisaties vaak snel starten met een innovatieproject, maar uiteindelijk een langere weg in de organisatie afleggen. Kleinere organisaties kunnen meestal sneller stappen zetten, omdat zij sneller een groot deel van de organisatie erbij kunnen betrekken. Ik zie innovatie wat dat betreft als een bordspel. Het ene rondje ga je supersnel en zet je zes passen vooruit, maar de volgende ronde zit je in de gevangenis. Dat is dan geen straf, maar een moment om te observeren en te besluiten: wat is de volgende stap die ik moet zetten?’

3

Hoe pak je innoveren eigenlijk aan, waar begin je?

‘Bij het Innovatielab werken we vanuit de probleemstelling. Dus wat is het probleem achter een bepaalde vraag? Als je namelijk niet het échte probleem weet, dan kun je heel veel oplossingen bedenken maar dan belandt het in de kast of willen mensen er niet mee werken. We hebben daarom een handboek geschreven die zorgprofessionals helpt de behoefte te bepalen. Wat is het probleem? En waarom dan? Bespreek dat met iedereen die bij het proces betrokken is. Dan krijg je de juiste problemen boven tafel en kan je gaan experimenten. Dat kan met een procesoplossing zijn, of een technologie’.  

4

Leg dat eens uit: is innovatie niet altijd het toepassen van technologie?

‘Zeker niet! Sterker nog: als ik nu met een high tech-oplossing aan zou komen, is dat voor zorgprofessionals heel vreemd. Terwijl, als ik ze leer hoe ze hun eigen processen kunnen verbeteren, dan zien ze vanzelf waar de kansen liggen. Daar kun je vervolgens de technologie heel makkelijk aan koppelen. Je kijkt dus niet vanuit de technologie, maar vanuit het proces en hoe een technologie daar uiteindelijk een meerwaarde in kan hebben.’

‘Op onze kennisbank delen we onze projecten, welke processen we blootleggen en welke geleerde lessen we daaruit halen. Niet alles is letterlijk over te nemen voor een volgende organisatie. Soms is een oplossing bijvoorbeeld het verplaatsen van een medicatiekar. Dat zal niet voor elke organisatie van toegevoegde waarde zijn. Maar het proces erachter. Wat ging goed en wat moet je vooral niet doen? Dat zijn de geleerde lessen waar andere organisaties ook iets  aan hebben.’

5

Wat is jouw rol als programmamanger van het Innovatielab?

‘Bij Conforte manage ik innovatieprojecten bij aangesloten zorgorganisaties. Dat zijn vaak zo’n 50 projecten tegelijkertijd. Daarin experimenteren we vanuit de probleemstelling. Het verrassendste vind ik dat we bijna alleen maar procesoplossingen hebben.  Die vaak heel klein zijn, maar wel veel impact hebben voor de zorgmedewerkers. Zoals het verplaatsen van het bed van een bewoner, zodat deze makkelijker bij een sensor kan om hulp te vragen.’

‘Mijn rol is om ervoor te zorgen dat de projecten blijven draaien en dat ze in de organisatie gewaarborgd worden. Als je die eerste enthousiaste groep zorgprofessionals bereikt; hoe bereik je dan weer de volgende? Bij een eerste behoefte-onderzoek in een organisatie zijn er soms tien mensen aanwezig, waarvan er maar één echt in beweging komt. Dan coachen we die ene persoon om de volgende tien personen aan te spreken. Zodat het zich als een olievlek binnen de organisatie verspreidt.’

Poster met processen uitgetekend

Eén van de werkwijzen van het Conforte Innovatielab: een uitwerking van de knelpunten, kansen en oplossingen in de praktijk

Meer over innovatie in de zorg

Goede samenwerking is een belangrijke voorwaarde om innovatie in de zorg verder te brengen. Althans, als je het José Geertsema vraagt. Zij is programmamanager bij de IVVU, een vereniging van VVT-organisaties in de regio Utrecht. Met hun Innovatienetwerk Ouderenzorg verbinden ze zorgorganisaties die aan het innoveren zijn. 'Goede samenwerking begint met vertrouwen, met een gedeelde visie.'