Meer mens, minder diploma keyvisual
Zorg- en Wooncentrum De Haven heeft haar deuren geopend voor medewerkers zonder zorgdiploma. Daarmee wil de organisatie toekomstgericht blijven en ruimte bieden aan iedereen die in de zorg wil werken. Hoewel De Haven te maken heeft met personeelstekorten, gaat het momenteel niet om grote tekorten. Toch kiest zij er bewust voor om vooruit te kijken. In deze ontwikkeling is veel aandacht voor cultuurverandering en het betrekken van medewerkers, cliënten en naasten.
Talitha van der Gijp – Koelewijn, adviseur opleiding & ontwikkeling, en Evelijn de Graaf, teamleider mens & ontwikkeling, vertellen over hun aanpak en beweegredenen.
Opleiding is mogelijk, maar niet verplicht
Tot voor kort kwamen mensen zonder zorgachtergrond niet in aanmerking voor een zorg gerelateerde functie. “Dan kwam er iemand die eerder vis verkocht op de markt, die iets voor de maatschappij wilde betekenen. Onze reactie was dan: volg eerst een opleiding,” vertelt Talitha. Inmiddels is die aanpak veranderd. “We gaan nu eerst in gesprek, los van diploma’s. Daarna kijkt een teamleider naar iemands competenties en kwaliteiten. Pas daarna bespreken we of iemand een opleiding wil volgen of zonder diploma aan de slag gaat.” Wie wil leren, kan dat combineren met werken. Op dit moment kiest ongeveer de helft van de nieuwe medewerkers voor een opleiding, terwijl de andere helft instroomt en intern wordt opgeleid.
Van gastvrouw naar ondersteuner zorg met wonen
De functie ‘gastvrouw’ is doorontwikkeld naar ‘ondersteuner zorg met wonen’. Deze wijziging is doorgevoerd omdat de functienaam ‘gastvrouw’ de indruk wekte dat de bewoners alles uit handen wordt genomen. In de functie van ‘ondersteuner zorg met wonen combineren medewerkers welzijnstaken met zorgtaken, waarbij de bewoners worden geholpen alleen daar waar de bewoner het zelf niet meer kan. De nadruk blijft liggen op welzijn. Volgens Evelijn en Talitha brengt deze groep vaak waardevolle levenservaring mee. “Zij kijken vaak anders naar zorg en hebben meer focus op welzijn. Iemand een goede dag bezorgen – dát is kwaliteit van leven.” Deze benadering sluit goed aan bij de visie van De Haven.
“We ondersteunen medewerkers door dit ook te verankeren in ons beleid en onze opleidingen”
adviseur opleiding & ontwikkeling
Vooruitkijken zonder druk van tekorten
“Hoewel er momenteel wel vacatures ontstaan voor Verzorgende IG en deze langer open staan, melden zich nog wel steeds sollicitanten voor de vacature of een opleidingsplek,” aldus Evelijn, en ziet De Haven de noodzaak om vooruit te denken. “Uit onze strategische personeelsplanning blijkt dat er de komende jaren een groep medewerkers met pensioen gaat,” legt Evelijn uit. Juist doordat er nu nog geen dringende tekorten zijn, kan de organisatie deze verandering rustig en zorgvuldig doorvoeren. Dat biedt ruimte voor een doordachte implementatie.
Blijven investeren in gesprek en cultuur
De veranderingen brengen ook uitdagingen met zich mee. Zo moeten huidige medewerkers soms taken overlaten aan een collega zonder volledige zorgopleiding, wat niet altijd vanzelf gaat. “De eerlijkheid gebiedt te zeggen dat dit soms niet helemaal lukt,” zegt Evelijn. “Het vraagt tijd, vertrouwen en veel gesprekken.”
Binnen De Haven is daarom veel aandacht voor begeleiding en dialoog. Er worden veel gesprekken gevoerd met de teams en de organisatie kiest ervoor om klein te beginnen en stap voor stap op te schalen. “We ondersteunen medewerkers door dit ook te verankeren in ons beleid en onze opleidingen,” vult Talitha aan. “In feite zijn we bezig met een cultuurverandering.”
Tot slot
Evelijn en Talitha hebben een duidelijke boodschap voor andere organisaties: “Heb lef, begin klein en blijf met elkaar in gesprek.” Deze manier van werken vraagt tijd en energie, maar draagt uiteindelijk bij aan een toekomstbestendige organisatie.
Bekwaam is Inzetbaar
‘Bekwaam is Inzetbaar’ gaat over een fundamenteel andere manier van kijken naar werk, waarin bekwaamheid van professionals centraal staat en hun inzetbaarheid daarop wordt afgestemd. Dat betekent dat medewerkers niet uitsluitend op formele functies en diploma’s worden beoordeeld, maar dat er wordt gekeken naar wat iemand daadwerkelijk in de praktijk kan bijdragen. Deze manier van kijken biedt organisaties de mogelijkheid om medewerkers flexibeler in te zetten en biedt medewerkers kansen om hun vaardigheden te ontwikkelen. Lees hier de handreiking Bekwaam is Inzetbaar.