ActiZ waarschuwt voor verder uitstel nieuwe vorm Wlz-zorg thuis
ActiZ dringt aan op snelle besluitvorming om de vereenvoudiging van langdurige zorg thuis in 2029 mogelijk te maken.
De ambitie is helder, maar de tijd begint te dringen. De nieuwe leveringsvorm voor Wlz-zorg thuis moet een einde maken aan onnodig complexe regels en meer ruimte bieden voor passende zorg. De invoering is inmiddels verschoven van 2028 naar 2029. ActiZ roept betrokken partijen daarom op om snel knopen door te hakken. Want hoe langer belangrijke keuzes uitblijven, hoe moeilijker het wordt om de nieuwe werkwijze tijdig en zorgvuldig in te voeren.
Zorg moet kunnen meebewegen
Ouderen die langdurige zorg thuis ontvangen, krijgen te maken met verschillende regelingen. Zo bestaan binnen de Wet langdurige zorg (Wlz) het modulair pakket thuis (mpt) en het volledig pakket thuis (vpt). In combinatie met wijkverpleging vanuit de Zorgverzekeringswet (Zvw) zorgt dit voor een ingewikkeld stelsel. Voor ouderen is niet altijd duidelijk welke zorg onder welke regeling valt, terwijl zorgprofessionals te maken hebben met onnodige administratieve lasten.
In het Hoofdlijnenakkoord Ouderenzorg (HLO) is daarom afgesproken om beide varianten te vervangen door één vereenvoudigde leveringsvorm. Die moet het mogelijk maken om ondersteuning gemakkelijker op- en af te schalen wanneer de zorgbehoefte verandert. Zonder ingewikkelde overgangen tussen regelingen en met meer ruimte voor zorgprofessionals.
Besparingen gaan door, maar noodzakelijke hervormingen blijven achter
Het HLO bevat belangrijke afspraken voor toekomstbestendige zorg voor ouderen, maar de waarde staat of valt bij de uitvoering. Opnieuw dreigt een patroon dat bij eerdere zorgakkoorden ook speelde: financieel en administratief belastende maatregelen worden voortvarend doorgevoerd, terwijl hervormingen en investeringen achterblijven.
‘De HLO-partijen hebben afgesproken dat de besparingen en de noodzakelijke hervormingen hand in hand gaan. Die samenhang is essentieel, maar juist de vereenvoudiging blijft achter. Het is nog altijd onduidelijk of en wanneer deze wordt gerealiseerd’, aldus Ellen Maat, bestuurder van Florence en voorzitter van de ActiZ-kerngroep Wonen en Zorg.
'Een wetgevingstraject duurt al snel twee jaar. Daarom is het voor ActiZ belangrijk dat de vereenvoudiging van de Wlz-zorg thuis, zoals afgesproken in het HLO, nog voor het einde van dit jaar concreet is uitgewerkt'
Hoewel 2029 nog ver weg lijkt, is het nu al de vraag of deze invoeringsdatum haalbaar is. De invoering vraagt om een omvangrijke voorbereiding. De wet moet worden aangepast en er moeten besluiten worden genomen over de inhoud, bekostiging en uitvoering. Vervolgens hebben zorgorganisaties tijd nodig om hun werkwijzen, systemen en samenwerking met andere partijen daarop in te richten. Maat benadrukt dat de tijd dringt: ‘Een wetgevingstraject duurt al snel twee jaar. Daarom is het voor ActiZ belangrijk dat de vereenvoudiging van de Wlz-zorg thuis, zoals afgesproken in het HLO, nog voor het einde van dit jaar concreet is uitgewerkt.’
ActiZ heeft eerder aangedrongen op duidelijkheid over de nieuwe leveringsvorm in het najaar van 2026. Die oproep blijft onverminderd van kracht. Verdere vertraging betekent immers dat de huidige complexiteit blijft bestaan, terwijl de druk op de zorg toeneemt.
Vereenvoudiging kan niet wachten
De nieuwe leveringsvorm is meer dan een administratieve aanpassing. Het is een noodzakelijke stap naar een zorgstelsel waarin ondersteuning beter aansluit bij het dagelijks leven van ouderen en zorgprofessionals meer ruimte krijgen om passende zorg te organiseren. Bovendien is vereenvoudiging belangrijk om de eerder afgesproken financiële opgave in de zorg voor ouderen op te vangen. Overheid, zorgkantoren en zorgorganisaties hebben hierin een gezamenlijke verantwoordelijkheid. ActiZ benadrukt dat zorgvuldigheid en snelheid hand in hand moeten gaan.
Debat ‘Langdurige zorg’
Op 2 december debatteert de Tweede Kamer over de langdurige zorg. Dit is een belangrijk moment om stil te staan bij de voortgang van de afspraken uit het HLO die de zorg voor ouderen toekomstbestendig moeten maken. ActiZ roept de Kamer en de minister op om vast te houden aan de samenhang tussen de afgesproken besparingen en hervormingen. Het kan niet zo zijn dat de besparingen doorgaan, terwijl de noodzakelijke vereenvoudigingen om goede zorg te kunnen blijven leveren uitblijven.